Zmiany w sposobie reagowania na bodźce otoczenia są na prawdę bardzo często zauważalne dopiero w codziennych, powtarzalnych sytuacjach, kiedy widać, jak organizm radzi sobie z dźwiękami, ruchem czy dotykiem. W takich ustaleniach integracja sensoryczna opisywana jest jako proces łączenia informacji płynących z różnorakich zmysłów i nadawania im znaczenia w układzie nerwowym. W praktyce nie za każdym razem przebiega to w sposób równy, ponieważ różnorakie osoby mogą zupełnie inaczej odbierać te same bodźce, co wpływa na ich zachowanie w środowisku domowym, szkolnym czy społecznym.

Często dopiero obserwacja dłuższego odcinka czasu umożliwia zauważyć powtarzające się wzorce reakcji.

W kontekście edukacyjnym i szkoleniowym pojawia się pojęcie akademia integracji sensorycznej, które odnosi się do miejsca albo struktury przekazywania wiedzy związanej z tym obszarem. W praktyce tego rodzaju środowiska zajmują się zarówno omawianiem teorii, jak i analizą przykładów z normalnego funkcjonowania (więcej informacji na stronie: zapis na studia integracja sensoryczna). Ważnym elementem jest tu umiejętność łączenia wiedzy ogólnej z obserwacją konkretnych sytuacji, ponieważ dopiero takie zestawienie daje możliwość lepiej zrozumieć, jak przebiega przetwarzanie bodźców w różnych ustaleniach. Z doświadczenia wynika, że sama teoria bez odniesienia do praktyki na prawdę bardzo często pozostaje zbyt abstrakcyjna, ażeby całkowicie oddać złożoność tego procesu.

W powszechnym funkcjonowaniu dzieci i dorosłych trudności w obszarze integracji sensorycznej mogą przejawiać się w bardzo różny sposób, od nadwrażliwości na dźwięki po potrzebę intensywniejszych bodźców ruchowych. W praktyce oznacza to konieczność zwracania sugestie na szczegóły, które na 1-szy rzut oka mogą wydawać się nieistotne. Często dopiero porównanie kilku obserwacji daje możliwość zauważyć powtarzający się schemat zachowań (więcej informacji: terapia integracja sensoryczna dla nauczycieli). Takie podejście wymaga cierpliwości i systematyczności, ponieważ pojedyncze sytuacje nie zawsze dają pełny obraz.

W miarę zdobywania doświadczenia coraz wyraźniej widać, że integracja sensoryczna nie jest zjawiskiem jednorodnym i może przemieniać się w współzależności od warunków otoczenia a także indywidualnych cech osoby. Różnice w reakcjach bywają subtelne, niemniej jednak mają znaczenie w codziennym funkcjonowaniu, zwłaszcza w sytuacjach wymagających koncentracji albo przebywania w środowisku o wielkiej liczbie bodźców. Z tego powodu analiza zachowań w tym obszarze opiera się na długotrwałej obserwacji i porównywaniu różnych sytuacji, a nie na pojedynczych przypadkach.

Zobacz także: certyfikowane gabinety integracji sensorycznej.